Η Ευρωζώνη αρχίζει να νιώθει τις συνέπειες του εμπορικού πολέμου

54

Οι εντάσεις στο παγκόσμιο εμπόριο και η κρίση σε ορισμένες αναδυόμενες αγορές αρχίζουν να επηρεάζουν σε μικρό βαθμό την οικονομία της Ευρωζώνης, η οποία στηρίζεται στις εξαγωγές. Στη χθεσινή συνέντευξη Τύπου, η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα (ΕΚΤ) παρατηρεί πως γίνεται «περισσότερο αισθητή» η αβεβαιότητα που συσχετίζεται με τον εντεινόμενο προστατευτισμό, τα αδύναμα σημεία των αναδυόμενων αγορών και τη μεταβλητότητα των χρηματοοικονομικών αγορών. Προ έξι εβδομάδων, το διοικητικό συμβούλιο της ΕΚΤ είχε θεωρήσει πως είναι μόνον «αισθητές» οι αβεβαιότητες που απορρέουν από το εμπόριο. Παρ’ όλα αυτά, η ΕΚΤ κρίνει πως εξακολουθούν να είναι ελεγχόμενοι οι κίνδυνοι για την οικονομική προοπτική της Ευρωζώνης. Ετσι, η ΕΚΤ αναθεώρησε λίγο προς τα κάτω τις εκτιμήσεις για την ανάπτυξη στην Ευρωζώνη από το 2,1% στο 2% για το 2018 και από το 1,9% στο 1,8% για το 2019.

Η ΕΚΤ δεν μετέβαλε τις προβλέψεις για την πορεία του πληθωρισμού.
Οπότε δεν αναμένεται να υπάρξει καμία αλλαγή στα σχέδιά της. Το πρόγραμμα των μηνιαίων ομολόγων θα μειωθεί από τα υφιστάμενα 30 δισ. ευρώ στα 15 δισ. ευρώ από τον Οκτώβριο. Αφού διατηρήσει σταθερά τα επιτόκια έως τα τέλη του καλοκαιριού του 2019, προβλέπεται πως θα προχωρήσει σε αυξήσεις από τα τέλη αυτού του έτους. Πιθανολογείται, ως εκ τούτου, να αναπροσαρμόσει το επιτόκιο αποδοχής καταθέσεων για τις εμπορικές τράπεζες από το -0,4% στο -0,15% τον Σεπτέμβριο του 2019. Παράλληλα, θα προχωρήσει στην αύξηση του βασικού επιτοκίου αναχρηματοδότησης (main refinancing rate) από το 0,0% στο 0,1% και του επιτοκίου οριακής χρηματοδότησης (marginal lending facility rate) από το 0,25% και 0,30%. Τον Δεκέμβριο, η ΕΚΤ μπορεί να προχωρήσει σε νέα αύξηση των επιτοκίων κατά 15 μονάδες βάσης, βάζοντας ένα τέλος στο αρνητικό επιτόκιο αποδοχής καταθέσεων και αυξάνοντας το επιτόκιο αναχρηματοδότησης στο 0,25%. Ο κ. Ντράγκι απέφυγε να απαντήσει σε αυτές τις ερωτήσεις στη χθεσινή συνέντευξη Τύπου, θεωρώντας πως είναι «πρώιμες».

Ηταν δύσκολο να μην απαντήσει ο κ. Ντράγκι σε ερωτήσεις για τη χώρα του. Εύστοχα παρατήρησε πως ο πρωθυπουργός και ο υπουργός Οικονομικών της Ιταλίας έχουν πει πως θα σεβαστούν τους δημοσιονομικούς κανόνες της Ευρωζώνης. Διαχώρισε, επίσης, ανάμεσα σε δηλώσεις που έχουν οδηγήσει σε άνοδο τις αποδόσεις των ιταλικών ομολόγων και γεγονότων που δεν είναι ακόμη γνωστά σε ό,τι αφορά τον προϋπολογισμό. Με μια αναλυτικότερη ματιά στις τοποθετήσεις του, ο κ. Ντράγκι φαίνεται πως προειδοποίησε για τις επιπτώσεις ενός προϋπολογισμού που θα υπακούει στις προεκλογικές υποσχέσεις της κυβέρνησης συνασπισμού σε αντίθεση με έναν άλλον που θα ανταποκρίνεται στους δημοσιονομικούς κανόνες του ευρώ. Ενας προϋπολογισμός σαν την πρώτη εκδοχή μπορεί να δημιουργήσει προβλήματα στην Ιταλία. Ο κ. Ντράγκι είπε επίσης πως η άνοδος των αποδόσεων στα ιταλικά ομόλογα δεν έχει προκαλέσει σοβαρές αλυσιδωτές αντιδράσεις στις υπόλοιπες αγορές δημόσιου χρέους στην Ευρωζώνη. Στην ερώτηση για το τι θα απογίνει η Ιταλία όταν λήξει το πρόγραμμα αγοράς ομολόγων, ο κ. Ντράγκι είπε πως αποστολή της ΕΚΤ είναι να διασφαλίσει τη σταθερότητα των τιμών και όχι τη «χρηματοδότηση των δημοσιονομικών ελλειμμάτων κάτω από οποιεσδήποτε συνθήκες». Με άλλα λόγια, η Ιταλία πρέπει μόνη της να στηρίξει την οικονομία της.

* Επικεφαλής οικονομολόγος της Berenberg Bank.